Các trình độ CEFR thực sự có nghĩa là gì
CEFR — Khung Tham chiếu Chung Châu Âu (Common European Framework of Reference) — là thang đo quốc tế dùng để mô tả khả năng tiếng Anh. Nó trải dài từ A1 ở mức khởi đầu hoàn toàn đến C2 ở mức thành thạo gần như người bản ngữ. Nói nôm na: A1 và A2 là mới bắt đầu và sơ cấp; B1 và B2 là trung cấp và trung cao cấp; C1 và C2 là cao cấp và thành thạo. Hầu hết người học đã học tiếng Anh một hai năm đều nằm đâu đó giữa A2 và B1. Người tốt nghiệp trung học phổ thông thường đạt đến B2. Bạn có thể tìm thấy phần giải thích bằng tiếng Anh đơn giản cho từng trình độ trên trang trình độ.
Khi người ta hỏi "tôi cần trình độ nào để đọc tiểu thuyết kinh điển?", họ thường hình dung câu trả lời là C1 hoặc C2 — rằng các tác phẩm kinh điển bị khóa kín sau nhiều năm học. Sự thật thì đáng khích lệ hơn, và nó phụ thuộc rất nhiều vào tác phẩm kinh điển nào, bạn đọc ra sao, và "đọc" có nghĩa gì với bạn.
Trình độ phù hợp là trình độ mà bạn thấy thích thú
Trước khi đi sâu vào từng trình độ cụ thể, sẽ hữu ích nếu thống nhất một nguyên tắc đơn giản: trình độ phù hợp là trình độ mà bạn hiểu đủ để dõi theo câu chuyện và thấy thoải mái khi đọc. Bạn không cần hiểu từng từ. Bạn không cần đọc mà không tra cứu bất cứ điều gì. Bạn cần hiểu phần lớn nội dung — có lẽ tám hoặc chín câu trong mười — và thấy nhiều niềm vui hơn là sự bực bội.
Nghiên cứu về việc đọc mở rộng luôn ủng hộ ý tưởng này, và bạn có thể tìm hiểu bằng chứng trên trang The Science. Điều rút ra trong thực hành: tự đẩy mình vượt khỏi vùng thoải mái một chút là tốt; chìm nghỉm trong những từ chưa biết ở mỗi dòng thì không. Hãy dùng điều đó làm la bàn của bạn.
Audio đọc theo thay đổi cả bài toán. Khi giọng đọc phát ra trong lúc văn bản tô sáng từng từ một, bạn có thể dõi theo câu chuyện qua việc nghe ngay cả khi một cụm từ làm bạn vấp trên trang giấy. Điều này có nghĩa là bạn có thể tương tác một cách ý nghĩa với các tác phẩm kinh điển ở trình độ đọc thấp hơn bạn tưởng.
Những tác phẩm kinh điển nào hợp với người đọc A2 và B1?
Ở A2, bạn có thể xử lý câu ngắn, từ vựng đời thường và lối kể chuyện trực tiếp. Tiểu thuyết Victoria hay Edwardian nguyên bản là một thử thách ở giai đoạn này — nhưng bạn không phải là không có lựa chọn. Những tác phẩm ngắn hơn, những câu chuyện theo kiểu truyện dân gian, và những cuốn sách có cốt truyện rõ ràng, dẫn dắt bằng hành động hợp với A2. Hãy nghĩ đến những câu chuyện mà các sự kiện mang ý nghĩa thay vì những dòng độc thoại nội tâm dài hay những bình luận xã hội phức tạp.
Ở B1, một phạm vi rộng hơn mở ra. Bạn có thể dõi theo một câu chuyện dài cỡ tiểu thuyết, xử lý một số từ vựng xa lạ bằng cách đoán qua ngữ cảnh, và nắm được lối kể chuyện ở thì quá khứ đơn giản. Nhiều tác phẩm kinh điển được chuyển thể hoặc rút gọn được hiệu chỉnh cho B1. Trên The Reading Corner, bộ lọc trình độ giúp bạn dễ dàng chỉ duyệt những cuốn sách hợp với giai đoạn của mình — hãy ghé thư viện và đặt trình độ thành B1 để xem cái gì phù hợp.
- Những câu chuyện ngắn, theo từng hồi nơi mỗi chương gần như tự đứng độc lập — hợp cho việc đọc lai rai mà không cần phải nhớ trong đầu một cốt truyện dài.
- Những câu chuyện phiêu lưu và hành động nơi từ vựng về chuyển động và sự kiện dễ đoán hơn so với, chẳng hạn, một cuộc tranh luận triết học.
- Những câu chuyện có một giọng kể chuyện mạnh mẽ duy nhất — lối kể ở ngôi thứ nhất thường thấy tự nhiên hơn để dõi theo so với văn xuôi ngôi thứ ba toàn tri phức tạp.
- Truyện cổ tích, truyện ngụ ngôn và truyện dân gian rút ra từ truyền thống kinh điển — giàu chất văn hóa, dễ tiếp cận về mặt ngôn ngữ.
B2: Nơi các tác phẩm kinh điển nguyên bản trở nên thực sự dễ tiếp cận
Ở B2, bạn đã đạt đến trình độ mà hầu hết các tác phẩm kinh điển nguyên bản được viết hay trở nên thực sự đọc được khi có hỗ trợ. Người học B2 có thể xử lý câu dài hơn, từ vựng phong phú hơn, và một số văn phong cổ hoặc trang trọng — những kiểu ngôn ngữ bạn tìm thấy trong tiểu thuyết thế kỷ mười chín. Bạn vẫn sẽ gặp những từ xa lạ, nhưng bạn thường có thể suy ra nghĩa từ ngữ cảnh, và việc chạm vào một từ để xem định nghĩa bằng tiếng Anh đơn giản (như The Reading Corner cho phép) lấp đầy mọi khoảng trống mà không làm gián đoạn mạch đọc của bạn.
B2 là một trình độ giàu hiệu quả cho những tiểu thuyết kinh điển có cốt truyện rõ ràng và lối kể chuyện mạnh mẽ — những cuốn sách mà mục tiêu chính của tác giả là kể cho bạn nghe chuyện gì xảy ra và vì sao các nhân vật cảm thấy như vậy, thay vì phô diễn một văn phong cầu kỳ. Nhiều tác phẩm kinh điển được yêu mến nhất trong kho tàng văn học Anh nằm thoải mái trong vùng này đối với một người đọc B2 có động lực.
Lời cảnh báo thành thật: một số người đọc B2 sẽ thấy một số đoạn nhất định chậm chạp khó nhằn, đặc biệt trong những tiểu thuyết có phương ngữ nặng, thuật ngữ pháp lý hay y khoa, hoặc những đoạn suy ngẫm rất dài. Điều đó là bình thường. Hãy dùng giọng đọc để đưa bạn vượt qua những đoạn ấy, và đừng dừng lại tra cứu từng từ — hãy để câu chuyện kéo bạn về phía trước.
C1 trở lên: Thưởng thức chính bản thân ngôn ngữ
Ở C1 và C2, bạn vượt ra ngoài việc dõi theo câu chuyện để thưởng thức văn phong. Bạn để ý khi một câu được dựng lên một cách đẹp đẽ, khi một tác giả đang giễu cợt, khi một lựa chọn từ ngữ là có chủ ý và bất ngờ. Đây là nơi những tác phẩm kinh điển đòi hỏi nhất về mặt phong cách — văn xuôi hiện đại dày đặc, những giọng châm biếm cầu kỳ, hay những tác phẩm chơi với chính ngôn ngữ — trở nên thực sự đáng thưởng thức chứ không chỉ là có thể hiểu được.
Nếu bạn đang ở C1, bạn không cần phải e dè với bất kỳ tác phẩm kinh điển nào trên trang. Bạn vẫn có thể thấy một số tác phẩm đáng giá hơn những tác phẩm khác, nhưng rào cản ngôn ngữ không còn là trở ngại chính nữa — đó chỉ đơn giản là chuyện gu và sở thích. Hãy khám phá trang trình độ C1 để tìm những cuốn sách hợp với giai đoạn của bạn.
Cách dùng bộ lọc trình độ để chọn cho đúng
The Reading Corner gán cho mỗi cuốn sách một trình độ CEFR dựa trên phạm vi từ vựng, độ phức tạp của câu, và kiểu hiểu cần có để dõi theo câu chuyện. Khi bạn ghé thư viện, bạn có thể lọc theo trình độ để chỉ thấy những cuốn sách phù hợp với nơi bạn đang ở hiện tại.
Một vài mẹo thực hành để dùng bộ lọc cho tốt:
- Bắt đầu ở trình độ đã được xác nhận của bạn, chứ không phải trình độ bạn mong muốn. Nếu năm ngoái bạn đậu một kỳ thi B1, hãy bắt đầu với sách B1 — chứ không phải B2. Bạn luôn có thể đi lên.
- Thử chương đầu tiên trước khi cam kết. Mở một cuốn sách, phát giọng đọc, và xem bạn cảm thấy thế nào sau vài phút. Thoải mái nhưng vẫn cuốn hút là điểm ngọt.
- Nếu bạn thấy mình dừng lại sau vài câu để chạm vào định nghĩa, có thể cuốn sách ở trình độ cao hơn nơi bạn thoải mái nhất lúc này. Hãy lùi xuống một trình độ và xây dựng sự trôi chảy trước.
- Nếu bạn thấy một cuốn sách quá dễ — bạn hiểu mọi thứ và không thấy chút thử thách nào — hãy bước lên một trình độ. Một chút gắng sức nhẹ nhàng là tốt cho sự tiến bộ.
- Đọc lại những cuốn sách bạn đã đọc bằng tiếng mẹ đẻ. Biết trước câu chuyện làm giảm gánh nặng nhận thức và để bạn tập trung vào tiếng Anh.
Bạn luôn có thể đọc trên trình độ của mình nếu bạn thấy thích thú với quá trình. Audio đọc theo và định nghĩa chạm-từ trên The Reading Corner được thiết kế để khiến điều này khả thi. Hãy tin vào cảm nhận của chính bạn về việc bạn có đang thấy thích thú hay không.
Bắt đầu sớm hơn bạn nghĩ
Thông điệp quan trọng nhất trong hướng dẫn này là bạn không phải chờ đợi. Văn học kinh điển không phải là phần thưởng dành riêng cho người học cao cấp. Ở A2 bạn có thể thưởng thức những tác phẩm kinh điển ngắn, dẫn dắt bằng câu chuyện. Ở B1 bạn có thể dõi theo một cuốn tiểu thuyết. Ở B2 bạn có thể đọc phần lớn kho tàng văn học với niềm vui thực sự. Giọng đọc theo, các bộ lọc trình độ, và phần định nghĩa ngay trong văn bản trên The Reading Corner tồn tại chính là để khoảng cách giữa "nơi tôi đang ở" và "điều tôi muốn đọc" cảm thấy nhỏ lại.
Hãy chọn một cuốn sách đúng trình độ của bạn, nhấn phát, và bắt đầu đọc. Bạn có thể ngạc nhiên về việc mình đi được xa đến đâu — và mình thích thú đến mức nào. Hãy duyệt thư viện để tìm thứ gì đó hợp với bạn ngay hôm nay.