Sách đọc phân cấp là gì?
Sách đọc phân cấp là cuốn sách được viết lại để phù hợp với một mức từ vựng cụ thể. Nhà xuất bản lấy một câu chuyện — đôi khi là tiểu thuyết kinh điển, đôi khi là tác phẩm gốc — rồi đơn giản hóa ngôn ngữ. Câu trở nên ngắn hơn. Những từ ít gặp được thay bằng từ dễ hơn. Ngữ pháp được giữ trong một phạm vi có kiểm soát. Bạn có thể tìm thấy sách đọc phân cấp cho các trình độ từ A1 cho đến tận B2 hoặc C1.
Những thế mạnh thực sự của sách đọc phân cấp
Sách đọc phân cấp thực sự hữu ích với một số người học vào những thời điểm nhất định. Khi bạn mới bắt đầu — chẳng hạn ở trình độ A1 hoặc A2 — một cuốn tiểu thuyết thời Victoria nguyên bản có thể giống như một bức tường chắn. Sách đọc phân cấp cho phép bạn trải nghiệm trọn vẹn một câu chuyện với lượng từ vựng vừa sức. Bạn xây dựng sự tự tin khi đọc, bạn luyện những mẫu ngữ pháp thông dụng, và bạn đọc hết được cuốn sách. Cảm giác đọc hết một cuốn sách rất quan trọng.
- Từ vựng được kiểm soát và dễ đoán, nên bạn hiếm khi bị mắc kẹt
- Câu ngắn hơn làm giảm tải nhận thức — bạn có thể tập trung vào ý nghĩa
- Tốt cho việc rèn tốc độ đọc và sự trôi chảy ở các trình độ thấp
- Có thể giới thiệu cho bạn một câu chuyện hay một tác giả trước khi bạn chinh phục bản gốc
Điểm hạn chế của sách đọc phân cấp
Chính sự đơn giản hóa khiến sách đọc phân cấp dễ tiếp cận cũng lược bỏ phần lớn những gì làm nên cái hay của một tác phẩm xuất sắc. Khi nhà xuất bản viết lại Frankenstein hay Pride and Prejudice cho người học trình độ B1, họ không chỉ thay đổi câu chữ — họ thay đổi cả nhịp điệu, giọng văn và lớp sắc thái văn hóa của bản gốc. Kết quả có thể nghe nhạt nhòa, dù vẫn hoàn toàn dễ đọc. Bạn không gặp Shelley hay Austen thật sự; bạn chỉ gặp một bản tóm tắt cẩn thận.
- Bạn bỏ lỡ phong cách và giọng văn thật sự của tác giả
- Những điển cố văn hóa và ngôn ngữ thời đại thường bị lược bỏ
- Số đầu sách bị giới hạn — bạn chỉ đọc được những gì nhà xuất bản đã chuyển thể
- Một số người học thấy văn xuôi đã đơn giản hóa kém cuốn hút nên rồi cũng bỏ cuộc
Tác phẩm kinh điển nguyên bản mang lại điều gì
Tác phẩm kinh điển nguyên bản cho bạn điều thật sự. Ngôn ngữ sống động với thành ngữ, cá tính và bề dày lịch sử. Đọc A Christmas Carol bằng chính câu chữ của Dickens — với sự hài hước và cơn phẫn nộ chính nghĩa của ông — là một trải nghiệm hoàn toàn khác so với đọc bản kể lại. Các tác phẩm kinh điển thuộc phạm vi công cộng cũng trải dài trên một phạm vi vô cùng rộng, từ những câu chuyện dễ đọc như Alice's Adventures in Wonderland và Aesop's Fables cho đến những kiệt tác đầy thử thách như Jane Eyre hay The Great Gatsby. Bạn chọn dựa trên điều thực sự khiến bạn hứng thú, và điều đó giúp bạn đọc tiếp.
Tiếp xúc với ngôn ngữ đích thực cũng có nghĩa là bạn gặp đúng loại từ vựng và cấu trúc câu thật sự xuất hiện trong việc đọc thực tế — các văn phong trang trọng, biện pháp tu từ, cách dùng từ thời xưa. Điều này xây dựng một mô hình tiếng Anh phong phú hơn trong đầu bạn so với bất kỳ văn bản nào có từ vựng được kiểm soát. Bạn có thể đọc thêm về lý do vì sao đầu vào đích thực lại quan trọng tại phần khoa học.
Thử thách thật lòng của các văn bản nguyên bản
Sẽ không thành thật nếu giả vờ rằng bản gốc lúc nào cũng dễ. Một cuốn tiểu thuyết thế kỷ mười chín dùng từ vựng, ngữ pháp và điển cố văn hóa có thể làm người học chậm lại đáng kể. Nếu cứ vài dòng bạn lại dừng để tra từ hay đọc lại một câu ba lần, việc đọc thôi thú vị và bắt đầu giống như một bài kiểm tra. Đọc liên tục — chứ không phải vật lộn — mới là thứ xây dựng sự trôi chảy. Vậy nên đúng vậy, ở các trình độ thấp, lao thẳng vào Wuthering Heights hay Beowulf mà không có hỗ trợ gì có lẽ không phải là nước đi đúng đắn.
Công cụ đọc theo thay đổi cuộc chơi như thế nào
Đây là chỗ The Reading Corner làm một điều thực sự khác biệt. Thay vì đơn giản hóa văn bản gốc, nó cho bạn những công cụ giúp bản gốc trở nên dễ tiếp cận. Phần đọc vang lên thành tiếng trong khi văn bản được tô sáng từng chữ một — nhờ vậy tai và mắt bạn phối hợp với nhau, và bạn không bao giờ lạc mất mình đang ở đâu trong câu. Nếu một từ làm bạn khựng lại, bạn chạm vào nó và nhận được định nghĩa được điều chỉnh theo trình độ CEFR bạn chọn. Ở A2 định nghĩa đơn giản và trực tiếp; ở B2 nó dùng ngôn ngữ phong phú hơn. Bản thân cuốn sách không bao giờ thay đổi.
Điều này có nghĩa là một người học trình độ B1 có thể mở The Adventures of Sherlock Holmes — Conan Doyle thật sự — và đọc một cách thoải mái. Phần đọc giữ trọn nhịp điệu của văn xuôi, tính năng chạm-để-tra-nghĩa loại bỏ sự cản trở của những từ chưa biết, và việc đồng bộ đọc theo giúp duy trì mức độ thông hiểu cao. Bạn có được phần lớn sự mượt mà mà sách đọc phân cấp mang lại, nhưng bạn đang đọc chính văn bản thật. Đó là một khác biệt có ý nghĩa. Hãy duyệt toàn bộ thư viện để xem có gì phù hợp với trình độ của bạn.
Chưa chắc nên bắt đầu ở trình độ nào? Hãy ghé /levels để xem mô tả từ A1 đến C2, rồi chọn một cuốn sách ở trình độ đó. Bạn luôn có thể lên hoặc xuống — không có lựa chọn nào là sai cả.
Vậy bạn nên chọn loại nào?
Sách đọc phân cấp vẫn hợp lý nếu bạn đang ở A1 và muốn đọc trọn một câu chuyện với ngôn ngữ rất đơn giản, hoặc nếu bạn đang chuẩn bị cho một bài kiểm tra từ vựng cụ thể và cần tiếp xúc có kiểm soát. Chúng là một công cụ hợp lệ. Nhưng nếu bạn có công cụ đọc theo bằng âm thanh và hỗ trợ chạm-để-tra-nghĩa — như bạn đang có ở đây, miễn phí — bạn có thể chuyển sang tác phẩm kinh điển nguyên bản sớm hơn bạn tưởng. Hãy bắt đầu với thứ thực sự hợp với trình độ của bạn: The Wonderful Wizard of Oz hoặc Anne of Green Gables ở mức A2–B1, Treasure Island hoặc A Room with a View ở mức B1–B2, rồi từ đó đi lên dần. Mục tiêu luôn như nhau: tận hưởng những gì bạn đọc, và đọc tiếp.