Vì sao sách hài hước giúp bạn học tiếng Anh nhanh hơn
Khi một cuốn sách khiến bạn mỉm cười, bạn sẽ đọc tiếp. Nghe có vẻ đơn giản, nhưng động lực là một trong những yếu tố lớn nhất quyết định bạn tiến bộ nhanh đến đâu. Hài kịch còn dạy bạn một điều mà các khóa học ngôn ngữ nghiêm túc hiếm khi đề cập tới: cách con người thực sự nói chuyện với nhau. Sự mỉa mai, trêu chọc, bất đồng một cách lịch sự, những tình huống xã hội ngượng ngùng — những tác phẩm kinh điển hài hước hay nhất đầy ắp những thứ đó, và hiểu được loại ngôn ngữ ấy là một bước tiến lớn để nói tiếng Anh nghe tự nhiên.
Cả bốn cuốn sách trong danh sách này đều là hài kịch, nhưng là hài kịch phong hóa — những câu chuyện về con người xoay xở trong xã hội, giai cấp và các mối quan hệ. Tiếng cười đến từ tính cách nhân vật và tình huống chứ không phải từ lối chơi chữ khó hiểu, điều đó khiến chúng dễ tiếp cận hơn nhiều so với, chẳng hạn, một bài thơ trào phúng. Bạn sẽ gặp một số từ vựng cổ, nhưng những câu đùa cốt lõi vẫn đến nơi đến chốn, và khoảnh khắc bật cười ấy xác nhận rằng bạn đã hiểu. Đó là sự thấu hiểu thực sự, và cảm giác ấy rất dễ chịu.
Khoa học đằng sau việc đọc mở rộng củng cố điều này: khi bạn thích thứ mình đang đọc, bạn đọc nhiều hơn, và đọc nhiều hơn là con đường đáng tin cậy nhất để mở rộng vốn từ và đạt độ trôi chảy. Xem nghiên cứu đằng sau The Reading Corner để có cái nhìn đầy đủ.
Những lựa chọn — và chúng hợp với ai
Cả bốn cuốn sách dưới đây đều có sẵn miễn phí trên The Reading Corner kèm phần đọc toàn văn và làm nổi bật từng từ. Mỗi mục liệt kê cấp độ CEFR ước chừng và một ghi chú ngắn về lý do nó phù hợp với người học. Cả bốn đều nằm quanh mức B2, nên bạn cần một nền tảng trung cấp vững chắc — nhưng nếu bạn đang nỗ lực hướng tới cấp độ đó, bất kỳ cuốn nào cũng là một mục tiêu tuyệt vời để phấn đấu.
The Importance of Being Earnest — B2
The Importance of Being Earnest là kiệt tác hài hước dí dỏm của Oscar Wilde. Hai chàng trai trẻ đã bịa ra những bản thân giả tưởng để có thể trốn tránh trách nhiệm — và những lời nói dối ấy đuổi kịp họ một cách ngoạn mục. Ngôn ngữ thanh lịch và được phóng đại một cách có chủ ý: các nhân vật nói ngược lại điều họ thực sự nghĩ, và mỗi cuộc trò chuyện là một màn đấu trí nhẹ nhàng để giành phần hơn. Đây là một vở kịch, nên văn bản gần như hoàn toàn là đối thoại, nghĩa là câu ngắn và những lượt trao đổi nhanh. Cấu trúc đó khiến nó rất dễ đọc. Hãy nghe phần đọc trên The Reading Corner và bạn sẽ nghe được nhịp điệu của mỗi câu thoại tải theo câu đùa như thế nào — khoảng dừng trước câu chốt được dệt sẵn vào chính lối viết.
Vì sao nó phù hợp với người học: từ vựng trang trọng nhưng không khó hiểu, và những câu đùa dựa vào việc hiểu sắc thái xã hội chứ không phải những từ hiếm gặp. Hãy chạm vào bất kỳ cụm từ nào bạn chưa chắc chắn và đọc lời giải thích bằng tiếng Anh đơn giản — bạn sẽ nhanh chóng hình thành cảm nhận về kiểu mỉa mai lịch sự đặc trưng của người Anh.
Pygmalion — B2
Pygmalion của George Bernard Shaw là vở kịch đã truyền cảm hứng cho nhạc kịch My Fair Lady. Một giáo sư ngữ âm cá rằng ông có thể biến một cô bán hoa thuộc tầng lớp lao động thành một nữ công tước chỉ bằng cách thay đổi giọng nói và phong thái của cô. Tiếng cười sắc bén còn bình luận xã hội thì thẳng thừng — rõ ràng Shaw cho rằng tầng lớp thượng lưu chẳng thông minh hơn ai, chỉ là được rèn luyện tốt hơn để giả vờ như vậy. Vở kịch chứa nhiều giọng tiếng Anh khác nhau được viết theo lối phiên âm, điều có thể trông đáng sợ trên trang giấy. Hãy dùng phần đọc để nghe những câu thoại đó vang lên như thế nào trước khi bạn đọc, và chạm vào những cách viết lạ để thấy từ chuẩn bên dưới.
Vì sao nó phù hợp với người học: Pygmalion theo nghĩa đen nói về việc học nói tiếng Anh cho đúng, điều này mang lại cho nó một nguồn năng lượng độc đáo đối với người học ngôn ngữ. Nhân vật trung tâm, Eliza, đang học hệt như bạn — những bực bội và những bước đột phá của cô sẽ khiến bạn thấy quen thuộc.
Cranford — B2
Cranford của Elizabeth Gaskell là một hài kịch dịu dàng và ấm áp hơn so với những vở kịch của Wilde và Shaw. Đó là một chuỗi những câu chuyện liên kết lỏng lẻo về các quý bà của một thị trấn nhỏ nước Anh giữa thế kỷ mười chín — những nghi thức, những ganh đua và những tử tế của họ. Sự hài hước mang tính trìu mến chứ không cay nghiệt. Gaskell cười cùng các nhân vật của mình, chứ không phải cười nhạo họ, và sự ấm áp ấy khiến ta rất dễ dành thời gian với cuốn sách này. Văn xuôi dài hơn và lan man hơn so với những vở kịch, với những câu lượn vòng một cách dễ chịu trước khi đi tới điểm chính. Lối viết đó đáng để luyện tập: nó là xương sống của phần lớn văn chương kinh điển bằng tiếng Anh.
Vì sao nó phù hợp với người học: những tình huống xã hội trong Cranford mang tính phổ quát — ai nên đến thăm ai trước, làm sao giữ thể diện khi túng thiếu, phải làm gì khi một người bạn gây ra điều ngượng ngùng — và vốn từ vựng cho đời sống xã hội thường ngày thì tuyệt vời. Hãy đọc một chương, rồi đọc lại nó cùng phần đọc để bắt được những từ bạn đã lướt qua ở lần đầu.
The Adventures of Tom Sawyer — B2
The Adventures of Tom Sawyer của Mark Twain là cuốn sách giàu năng lượng nhất trong danh sách này. Tom là một cậu bé tinh nghịch ở một thị trấn nhỏ ven sông nước Mỹ, và cuốn tiểu thuyết theo chân những mưu mẹo, trò nghịch ngợm và những cuộc phiêu lưu tình cờ của cậu. Twain viết với sự ấm áp mênh mông và khả năng canh thời điểm gây cười tài tình. Cảnh quét vôi hàng rào nổi tiếng, trong đó Tom lừa được đám bạn làm việc vặt thay mình, là một trong những đoạn buồn cười nhất của văn học Mỹ và là một bài học mẫu mực về cách bộc lộ tính cách qua hành động và đối thoại. Hãy lưu ý rằng một số nhân vật nói bằng phương ngữ vùng miền đậm đặc — những kiểu viết lạ lẫm tái hiện cách họ phát âm. Phần đọc là thiết yếu ở đây: nghe câu thoại trước, rồi cách viết trên trang giấy sẽ trở nên dễ hiểu.
Vì sao nó phù hợp với người học: sự tinh nghịch của tuổi thơ vượt qua mọi nền văn hóa và thời đại, nên câu chuyện dễ theo dõi ngay cả khi ngôn ngữ có vẻ cổ. Những chương ngắn khiến nó lý tưởng để đọc trong các phiên mười lăm hay hai mươi phút — một thói quen hằng ngày vừa sức và cộng dồn lại rất nhanh.
Cách tận dụng tối đa một tác phẩm hài kinh điển
- Hãy cho phép mình cười. Nếu một câu đùa đến nơi đến chốn, đó là sự thấu hiểu — bộ não bạn đã nắm được phần dẫn dắt lẫn phần lật ngược. Hãy để ý những khoảnh khắc ấy thay vì vội vã lướt qua.
- Đọc đối thoại thành tiếng hoặc mấp máy môi khe khẽ trong lúc phần đọc đang phát. Hài kịch sống nhờ thời điểm và nhịp điệu, và miệng cùng tai bạn học được những điều mà chỉ riêng đôi mắt không thể.
- Khi bạn chạm vào một từ để xem định nghĩa, hãy đồng thời để ý cách nó hợp với câu đùa. Nhân vật đang mỉa mai? Hay đang vô lễ một cách lịch sự? Hiểu được sắc thái cũng quan trọng như biết nghĩa.
- Sau khi đọc xong một chương, hãy thử tóm tắt tình huống gây cười bằng một câu tiếng Anh của riêng bạn. Nếu làm được điều đó, ngôn ngữ đã chuyển từ kiến thức thụ động sang kiến thức chủ động.
- Đừng lo lắng về từng mẩu phương ngữ hay từ vựng cổ. Trước hết hãy đọc để thưởng thức. Bạn luôn có thể đọc lại một đoạn với sự chú ý kỹ hơn một khi đã biết chuyện gì đang xảy ra.
Chọn điểm khởi đầu phù hợp
Cả bốn cuốn sách trong danh sách này đều hợp với người đọc trình độ B2, nhưng độ khó của chúng không giống hệt nhau. Nếu bạn không chắc mình đã sẵn sàng hay chưa, thì hai vở kịch — Earnest và Pygmalion — là dễ tiếp cận nhất, bởi định dạng nặng về đối thoại khiến mắt bạn phải vật lộn với ít câu dài hơn. Cả Cranford lẫn Tom Sawyer đều có nhiều văn xuôi miêu tả hơn, dù lối viết Mỹ thông tục của Twain có thể nói là thân thiện hơn so với văn tự sự thời Victoria. Nếu bạn vẫn đang xây dựng để tiến tới B2, bạn có thể thích duyệt qua toàn bộ thư viện để tìm sách ở cấp độ hiện tại của mình rồi nâng dần lên tới những cuốn này — hoặc tìm hiểu cách chọn một cuốn sách đúng với trình độ của bạn để có một cách tiếp cận thiết thực.
Nếu bạn thích bốn cuốn sách này và muốn đọc thêm, kịch kinh điển cho người học tiếng Anh bao quát thế giới rộng lớn hơn của hài kịch và chính kịch sân khấu tiếng Anh, kèm lời khuyên về cách đọc kịch dưới góc nhìn của người học. Và nếu bạn muốn hiểu vì sao đọc rộng và đọc thường xuyên là con đường đạt độ trôi chảy được nghiên cứu ủng hộ nhất, hãy ghé trang khoa học — nó giải thích bằng chứng mà không đòi hỏi bạn phải tin theo mù quáng.
Một lời cuối trước khi bạn bắt đầu
Cuốn sách tiếng Anh tốt nhất cho bạn ngay lúc này là cuốn mà bạn sẽ thực sự đọc hết. Sách hài hước thì được đọc hết. Chúng kéo bạn đi tới khi văn chương nghiêm túc có thể khiến bạn cảm thấy như mình đang học bài chứ không phải đang đọc. Hãy chọn cuốn nào trong bốn cuốn này lọt vào mắt bạn, mở nó lên trên The Reading Corner, nhấn phát, và cho phép mình tận hưởng. Việc học ngôn ngữ sẽ tự đến theo sau. Hãy duyệt toàn bộ thư viện để tìm lựa chọn đầu tiên của bạn và bắt đầu ngay hôm nay.