The Scarlet Letter Ne Anlatıyor?
1850'de yayımlanan The Scarlet Letter, 17. yüzyıl Boston'ında, bugünkü Amerika Birleşik Devletleri'nde yer alan katı bir Püriten kolonide geçer. Hikâye, Hester Prynne'in tüm kasabanın önünde bir darağacında durmasıyla açılır; kucağında küçük kızı, elbisesine dikilmiş kırmızı bir "A" harfi vardır. "A", zina anlamına gelir — Püriten topluluğun gözünde ağır bir günah — ve onu ömür boyu bir dışlanmış olarak damgalamak için takılmıştır.
Bu güçlü açılış anından itibaren roman; suçluluğu, utancı, ikiyüzlülüğü ve halkın yargısının zalimliğini işler. Hester, onu reddetmiş bir toplumun kıyısında yaşarken hem kendisi hem de kızı Pearl için bir hayat kurmak zorundadır. Diğer merkezî karakterler — soğuk, takıntılı yaşlı bir adam ve kıvranan genç bir vaiz — yıllar içinde ağır ağır gelişen psikolojik bir mücadelenin içine çekilir. Hikâye eylem odaklı değildir; derinden içe dönüktür, sırların ve utancın insan ruhuna ne yaptığıyla ilgilenir.
Temalar evrenseldir — ahlaki cesaret, toplumsal uyma, kamusal erdem ile gizli suçluluk arasındaki uçurum — ve bu, romanın betimlediği dünya çoktan yok olduktan çok sonra bile güncel kalmasının nedenlerinden biridir.
Dil Ne Kadar Zor?
Başlamadan önce kendinize karşı dürüst olun: bu, The Reading Corner'ın kütüphanesinde bulacağınız daha zorlu kitaplardan biridir. Hawthorne, resmî ve edebî bir 19. yüzyıl İngilizcesiyle yazar. Cümleleri uzundur — bazen birkaç satır boyunca sürer — ve betimlemelerle doludur. Soyutlamaları sever: "ignominy", "expiation", "morbid" ve "iniquity" gibi kelimeler sık sık karşınıza çıkar. Kelime dağarcığı imkânsız değildir, ama yoğundur; akıcı okuyucular bile zaman zaman yavaşlayıp bir paragrafı yeniden okumak zorunda kalır.
Roman ayrıca büyük ölçüde Püriten dinî dilinden ve 17. yüzyıl New England'ının ahlaki ve hukuki geleneklerinden beslenir. Bazı göndermeler, anadili İngilizce olanlara bile uzak gelecektir. Üslup baştan sona kasvetli ve resmîdir — neredeyse hiç hafiflik ya da gündelik konuşma yoktur. Diyalog nadirdir ve ortaya çıktığında da modern konuşmaya hiç benzemez.
Kitap, "The Custom-House" adlı uzun bir denemeyle açılır — Hawthorne'un bir devlet dairesinde çalıştığı kendi hayatına dair anlatısı. Yavaş ve hicivlidir ve hikâyeyle neredeyse hiçbir ilgisi yoktur. Çoğu okur, öğrenenler de anadili İngilizce olanlar da, bu bölümü atlar ya da göz gezdirip doğrudan asıl romanın başladığı 1. Bölüm'e geçer. Aynısını yapmaya tam yetkiniz var.
Bu Kitabın CEFR Seviyesi Nedir?
Bu rehber, rahat bir okuma için giriş noktası olarak CEFR C1 seviyesini önerir. C1'de geniş bir kelime dağarcığınız olur, uzun ve karmaşık cümlelerle başa çıkabilir ve tanımadığınız bir kelimeyle karşılaştığınızda anlamı bağlamdan çıkarabilirsiniz. Bu son beceri burada özellikle önemlidir, çünkü Hawthorne işleri her zaman kolaylaştırmaz.
Eğer güçlü bir B2 okuyucusuysanız ve meydan okumayı seviyorsanız — özellikle 19. yüzyıl kurgusuyla zaten haşır neşirseniz — kelimeye dokunma özelliği ve sesli anlatımın yardımıyla bu kitaba girişebilirsiniz. Ama kendinizi birkaç satırda bir durup dururken buluyorsanız, önce daha kısa ve biraz daha kolay kitaplarla özgüven kazanmak değerli olabilir. Kütüphanede daha yumuşak bir seviyede bol miktarda 19. yüzyıl düzyazısı var.
- İdeal seviye: C1 — geniş kelime dağarcığı, uzun ve karmaşık cümlelerle rahatlık
- İddialı deneme: güçlü B2 — sesli anlatımı ve kelimeye dokunmayı yoğun kullanın
- Henüz önerilmez: B1 ve altı — resmî üslup ve cümle uzunluğu sizi geliştirmek yerine yorar
The Scarlet Letter'ı The Reading Corner'da Nasıl Okumalı
"The Custom-House" önsözünden değil, 1. Bölüm'den — "The Prison-Door" — başlayın. İlk bölüm yalnızca bir sayfa uzunluğundadır, ama atmosferi hemen kurar: karanlık, yıpranmış bir hapishane kapısı, hemen yanında biten yabani bir gül çalısı ve toplanan bir kalabalık. Hawthorne, herhangi bir karakteri tanıtmadan önce size dünyasını gösteriyor. Yavaşça okuyun ve imgelerin oturmasına izin verin.
Uzun cümleleri taşımak için sesli anlatımı kullanın. Zor düzyazıda yapılan en yaygın hatalardan biri, normal hızınızda sessizce okuyup uzun bir cümlenin ortasında kaybolmaktır. Bırakın ses size ritmi içinde yol göstersin. Anlatıcı bir virgülde ya da noktalı virgülde duraksadığında, bu sizin için bir işarettir: devam etmeden önce o noktaya kadar anlamı takip edip etmediğinizi kontrol edin. Kelime kelime ilerleyen vurgulama, cümleler uzadığında bile sizi metne bağlı tutar.
Tanımadığınız kelimelere hemen dokunun, ama sesi durdurmayın — cümlenin sonuna kadar devam etmesine izin verin, sonra cümleyi tanımı aklınızda tutarak yeniden okuyun. Böylece okumayı bir sözlük alıştırmasına dönüştürmek yerine düzyazının akışını korursunuz. Kelime dağarcığı tekrar ettiği için — Hawthorne kitap boyunca aynı ahlaki ve psikolojik dile döner — ilk bölümlerde dokunduğunuz kelimeler romanın ortasına geldiğinizde size tanıdık gelecektir.
Devam etmeden önce her bölümün açılış paragrafını yeniden okuyun. Hawthorne, atmosferi kurmak ve temayı işaret etmek için sık sık bölüm açılışlarını kullanır ve bu paragraflar genellikle en resmî olanlarıdır. Açılışı anlarsanız, bölümün geri kalanı genellikle onu izler. Açılış paragrafı tamamen anlaşılmaz geliyorsa, okumaya çalışmadan önce onu sesli anlatımla bir kez dinleyin.
Dikkat Edilmesi Gereken Belirli Kelimeler ve İfadeler
- "Ignominy" ve "ignominious" — kamusal utanç ya da aşağılanma; bunlar sürekli karşınıza çıkar
- "Scaffold" — Hester'ın halkın önünde teşhir edildiği yüksek platform; tekrarlanan önemli bir sembol
- "Leech" — hekim ya da doktor anlamında kullanılır (eski bir anlam, sülük yaratığı değil)
- "Peradventure", "methinks", "perchance" — "belki" ya da "bana öyle geliyor ki" anlamına gelen eski moda kip ifadeleri
- "Iniquity" ve "iniquitous" — ağır kötülük ya da günah
- "Magistrate" ve "beadle" — Püriten hukuki ve sivil düzenin görevlileri
Neden Uğraşmalı? Bu Kitabı Emeğe Değer Kılan Nedir?
The Scarlet Letter gerçekten zorlu bir iştir, ama sabrı daha kolay kitapların yapamadığı biçimlerde ödüllendirir. Hawthorne'un düzyazısı, en iyi hâliyle, iç durumlar konusunda olağanüstü kesindir — suçluluğun algıyı nasıl çarpıttığı, utancın bir insanın çevresindeki dünyayla ilişkisini nasıl yeniden biçimlendirdiği. Onu okumak, İngilizcenin yalnızca olay örgüsü ya da bilgi için değil, psikolojik derinlik için nasıl kullanılabileceğini fark etmenizi sağlar.
Kitabın ayrıca kültürel bir ağırlığı vardır. İlk ciddi Amerikan romanlarından biridir ve merkezî imgesi — toplumsal dışlanmanın bir damgası olarak taşınan harf — İngiliz diline bir metafor olarak girmiştir. İnsanlar birine "scarlet letter" verildiğinden söz ettiğinde, o kişinin alenen damgalanıp dışlandığını kastederler. Bu ifadenin nereden geldiğini anlamak, kelime dağarcığınıza tek tek sözcüklerin ötesine geçen bütün bir katman ekler.
C1 ya da C2 sınavlarına hazırlanıyorsanız ya da yalnızca resmî ve edebî İngilizcede kendinden emin ilerlemek istiyorsanız, bu roman mükemmel bir antrenmandır. Okumanın dili nasıl geliştirdiğine dair araştırmalar — aynı karmaşık yapılarla defalarca karşılaşmanın neden önemli olduğu da dâhil — The Reading Corner'ın bilim sayfasında açıklanıyor.
Bitirdiğinizde, Amerikan edebiyatı tarihinin en çok tartışılan romanlarından birini kendi özgün dilinde okumuş olacaksınız — ve bunu hak etmiş olacaksınız. Bir sonraki okumanız için tüm kütüphaneye göz atın.