Tốc độ là kết quả, không phải mục tiêu
Nhiều người học nghĩ rằng họ cần phải tự rèn để đọc nhanh hơn — phải đẩy mắt lướt qua trang sách thật nhanh. Nhưng tốc độ đọc tiếng Anh không vận hành theo cách đó. Nó tăng lên như một kết quả tự nhiên của việc đọc thật nhiều ở một cấp độ thoải mái. Bạn không thể ép nó, nhưng bạn có thể tạo ra những điều kiện phù hợp để nó phát triển. Sự hiểu luôn đến trước. Tốc độ theo sau.
Đọc thật nhiều — ở đúng cấp độ
Yếu tố lớn nhất quyết định tốc độ đọc là khối lượng. Càng đọc nhiều, các từ, cụm từ và cấu trúc câu càng trở nên quen thuộc — và những thứ quen thuộc thì được xử lý nhanh hơn. Nhưng điều này chỉ có tác dụng nếu văn bản ở một cấp độ thoải mái. Nếu bạn phải vật lộn để hiểu từng câu, não của bạn sẽ quá bận rộn để có thể xây dựng tốc độ.
Hãy tìm những văn bản mà bạn hiểu được ít nhất 90–95% số từ mà không cần dừng lại. Những câu chuyện kinh điển trên The Reading Corner được sắp xếp theo level để bạn có thể chọn đúng cuốn phù hợp. Nếu bạn chưa chắc nên bắt đầu từ đâu, hãy thử A2 hoặc B1 và xem cảm giác thế nào. Aesop's Fables và Alice's Adventures in Wonderland là những lựa chọn được nhiều người học ưa thích khi đang xây dựng sự lưu loát.
Một phép thử đơn giản: nếu bạn phải dừng lại để tra một từ hơn hai hoặc ba lần mỗi trang, thì văn bản đó có lẽ quá khó để rèn tốc độ. Hãy lùi xuống một cấp độ và quay lại sau.
Dùng sách nói để giữ nhịp cho mắt
Một trong những thói quen phổ biến nhất khiến người đọc chậm lại là đọc lại. Mắt bạn lướt ngược về một từ hay một câu vừa đi qua, chỉ để kiểm tra xem mình đã hiểu chưa. Vòng lặp đọc lại này giết chết nhịp đọc của bạn mà chẳng cải thiện được sự hiểu là bao.
Phần âm thanh thuyết minh trên The Reading Corner là một giải pháp nhẹ nhàng. Khi bạn đọc theo âm thanh và nhìn văn bản được tô sáng đồng bộ với giọng người thuyết minh, bạn được neo vào một nhịp đọc tự nhiên, luôn tiến về phía trước. Âm thanh không cho phép bạn lùi lại — nó cứ nhẹ nhàng kéo bạn tiến lên. Theo thời gian, điều này rèn cho mắt bạn di chuyển từ trái sang phải một cách tự tin hơn mà không ngoái lại.
Đọc theo cụm, không phải từng từ một
Người đọc chậm xử lý văn bản từng từ một: ông — già — ngồi — xuống. Người đọc nhanh hơn tiếp nhận từng nhóm từ nhỏ như một khối duy nhất: "ông già" — "ngồi xuống". Những khối từ mang nghĩa, hay những cụm từ này, được xử lý nhanh hơn vì chúng chứa đựng một ý nghĩa trọn vẹn.
Bạn có thể luyện điều này một cách có chủ đích. Khi đọc, hãy thử để mắt dừng lại ở giữa một cụm từ ngắn thay vì ở từng từ riêng lẻ. Văn bản vừa-đọc-vừa-nghe được tô sáng có thể giúp ích ở đây — hãy quan sát cách người thuyết minh nhóm các từ lại một cách tự nhiên khi họ nói, và cố gắng đưa mắt theo cùng nhịp điệu đó.
Giảm việc dịch từng từ một
Nếu bạn thầm dịch từng câu sang tiếng mẹ đẻ trước khi hiểu nó, việc đọc của bạn sẽ luôn bị giới hạn bởi bước phụ đó. Xây dựng thói quen hiểu tiếng Anh trực tiếp — không phải qua một bước dịch — là một trong những điều mạnh mẽ nhất bạn có thể làm cho cả tốc độ lẫn sự lưu loát. Điều này cần thời gian, nhưng nó bắt đầu từ việc đọc những văn bản mà bạn đã biết hầu hết các từ, để việc dịch trở nên không cần thiết. The science đằng sau việc đọc mở rộng (extensive reading) giải thích vì sao khả năng hiểu trực tiếp phát triển nhanh hơn nhiều so với điều mà hầu hết người học hình dung.
Chạm vào từ một cách tiết chế — và cứ tiếp tục đọc
The Reading Corner cho phép bạn chạm vào bất kỳ từ nào để xem định nghĩa được phân loại theo cấp độ CEFR của bạn. Đây là một công cụ mạnh mẽ, nhưng hãy dùng nó một cách có chọn lọc. Dừng lại ở mỗi từ chưa biết sẽ rèn cho não bạn quen với việc bị gián đoạn, và nó khiến bạn chậm lại. Hãy cố gắng tiếp tục đọc khi bạn có thể đoán nghĩa từ ngữ cảnh. Chỉ chạm khi một từ chưa biết đang cản trở việc bạn hiểu cả câu. Dần dần, khi vốn từ của bạn tăng lên nhờ đọc nhiều, bạn sẽ cần chạm ngày càng ít hơn.
Đọc lại những văn bản quen thuộc
Đọc lại một câu chuyện bạn đã đọc xong là một cách hiệu quả đến bất ngờ để cảm thấy mình đọc nhanh hơn. Bởi vì bạn đã biết cốt truyện và hầu hết vốn từ, não của bạn có thể tập trung vào sự lưu loát thay vì ý nghĩa. Nhiều người học nhận thấy rằng đọc Treasure Island lần thứ hai cảm thấy gần như chẳng tốn sức gì so với lần đầu — và chính cảm giác nhẹ nhàng ấy là điều bạn muốn mang theo vào những văn bản mới.
Hãy kiên nhẫn với bản thân. Tốc độ đọc một ngôn ngữ thứ hai phát triển theo tháng, không phải theo ngày. Đọc đều đặn và thú vị luôn thắng những buổi học ngắn nhưng dồn dập. Hãy ghé library và tìm một cuốn sách bạn thực sự muốn đọc.