Hai cách đọc một cuốn sách
Khi bạn mở một cuốn sách trên The Reading Corner, bạn có một lựa chọn: đọc thầm phần chữ một mình, hoặc nhấn phát và đọc theo khi người lồng tiếng đọc to. Không lựa chọn nào là sai. Chúng rèn luyện những kỹ năng khác nhau, và những người học giỏi nhất dùng cả hai. Hướng dẫn này giải thích mỗi cách làm tốt điều gì — và cách kết hợp chúng để tiến bộ nhanh hơn.
Đọc thầm làm tốt điều gì
Đọc thầm cho bạn toàn quyền kiểm soát. Bạn tự đặt nhịp độ. Bạn có thể chậm lại ở một câu khó, đọc lại một đoạn, hay lướt nhanh qua một chương dễ. Theo thời gian, chính sự độc lập này là cảm giác của việc đọc lưu loát — không cần chỗ dựa âm thanh, chỉ có đôi mắt bạn và trang sách.
- Rèn tốc độ đọc theo nhịp riêng của bạn
- Luyện cho bạn tự suy ra nghĩa mà không cần trợ giúp từ bên ngoài
- Phản ánh việc đọc trong đời thực (email, bài báo, thực đơn)
- Củng cố thói quen đọc để giải trí
Đọc thầm trở nên đặc biệt giá trị khi bạn đã thấy thoải mái với một văn bản — ví dụ, khi bạn đọc lại một cuốn sách mình đã từng nghe. Lúc đó bạn đang củng cố vốn từ và sự lưu loát, chứ không phải vật lộn với những từ lạ hay cách phát âm.
Vừa đọc vừa nghe làm tốt điều gì
Vừa đọc vừa nghe — đọc theo phần chữ được tô sáng khi người lồng tiếng đọc — làm được điều mà đọc thầm không thể: nó nối từ viết với âm thanh của nó ngay tức thì. Chính tả và phát âm tiếng Anh thường không khớp nhau, và việc nghe một từ đúng vào lúc bạn nhìn thấy nó giúp não bộ liên kết hai thứ ấy lại. Đây là một lý do vì sao nghiên cứu luôn ủng hộ đọc-theo như một phương pháp mạnh mẽ cho người học ngôn ngữ.
- Làm mẫu cách phát âm, trọng âm và nhịp điệu tự nhiên
- Ngăn bạn phát âm sai trong đầu những từ chỉ mới đọc qua
- Giữ bạn tiến tới — khó bị mắc kẹt ở một câu
- Giảm lo lắng: người lồng tiếng dẫn bạn đi tới khi văn bản khó
- Cho bạn tiếp xúc nhiều chữ hơn trong thời gian ngắn hơn, giúp xây vốn từ nhanh hơn
Chạm vào bất kỳ từ nào khi đang nghe để xem định nghĩa được điều chỉnh theo trình độ của bạn — bạn ở lại trong câu chuyện thay vì phải mở ứng dụng từ điển.
So sánh thành thật
Với hầu hết người học, vừa đọc vừa nghe là lựa chọn mặc định mạnh mẽ hơn trong giai đoạn bạn vẫn đang xây dựng kỹ năng. Nó kết hợp đầu vào đọc và nghe cùng một lúc, làm mẫu ngôn ngữ ở tốc độ của người bản xứ, và giúp việc tiếp tục đi tới dễ hơn nhiều khi văn bản trở nên khó. Đọc thầm là một mục tiêu xứng đáng — nhưng với tới nó quá sớm trên những văn bản khó có thể khiến bạn mất hàng phút dài nhìn chằm chằm vào những từ không nhận ra, điều đó làm nản lòng chứ không xây dựng sự tự tin.
Dẫu vậy, đọc thầm vẫn quan trọng. Nếu bạn lúc nào cũng chỉ dựa vào âm thanh hỗ trợ, bạn có thể không xây được sức bền đọc độc lập mà bạn cần trong cuộc sống hằng ngày. Mục tiêu là phát triển cả hai kỹ năng, dùng mỗi cách ở nơi nó phù hợp nhất.
Khi nào nên dùng mỗi cách
Dùng vừa đọc vừa nghe khi:
- Bắt đầu một cuốn sách mới, nhất là ở đúng hoặc hơi trên trình độ của bạn
- Văn bản có nhiều từ lạ hoặc câu dài
- Bạn mệt hoặc thấy khó tập trung
- Bạn muốn luyện phát âm và nghe cùng một lúc
- Bạn đã thử đọc thầm và cứ bị mất chỗ đang đọc
Dùng đọc thầm khi:
- Đọc lại một cuốn sách bạn đã từng nghe — bạn đã biết câu chuyện và vốn từ
- Văn bản thấy dễ và bạn muốn rèn tốc độ đọc
- Bạn muốn luyện đọc độc lập, theo cách bạn sẽ làm trong đời sống hằng ngày
- Bạn đang đọc một thứ rất ngắn, như một truyện ngụ ngôn hay một bài thơ
Cách kết hợp cả hai trong một cuốn sách
Một cách làm thực tế: dùng chế độ đọc-theo cho lượt đọc đầu tiên qua một cuốn sách, nhất là nếu nó mới hoặc khó. Hãy để người lồng tiếng dẫn bạn đi qua toàn bộ câu chuyện. Sau đó, ở lượt đọc thứ hai, tắt âm thanh đi và đọc thầm. Đến lúc đó bạn đã biết các từ, nhịp điệu của ngôn ngữ và cốt truyện — đọc thầm trở nên dễ dàng và thú vị hơn nhiều.
Chưa chắc nên bắt đầu ở trình độ nào? Hãy thử một cuốn sách ở trình độ của bạn — ví dụ Aesop's Fables ở mức A2, hoặc Treasure Island ở mức B1. Đọc một chương có âm thanh, một chương không, và để ý xem cách nào thấy thoải mái hơn. Đó là dữ liệu hữu ích về việc bạn đang ở đâu ngay lúc này.
Không có một phương pháp duy nhất nào đúng. Cách tốt nhất là cách mà bạn thực sự sẽ dùng. Hãy bắt đầu với đọc-theo nếu bạn muốn có chỗ dựa, và tin rằng đọc thầm sẽ dễ dần lên khi tiếng Anh của bạn lớn lên.